Column: De Vrome

Als er wat belangrijks gebeurt in de Katholieke kerk moet ik altijd onbewust aan Bartali denken. Dat je als renner de bijnaam ‘De Vrome’ krijgt heeft me ook altijd enorm gefascineerd. 

Gerard van Dongen op Italiaanse Racefietsen

Gerard

Ik ben altijd een groot Coppi fan geweest dus zat ik eigenlijk in het ‘andere kamp’. Coppi zei en deed dingen waar hij hele volksstammen (nagenoeg het hele Italiaanse volk) mee over de rooie hielp.
Coppi trok zich er ook niet zoveel van aan wat andere van hem vonden. Bartali was toch meer dan man die dat juist wél belangrijk vond en ook graag een voorbeeld voor anderen wilde zijn. Vanuit ethiek, fatsoen en zeker vanuit het geloof had Bartali gelijk. Maar Coppi leefde met z’n hart en daar maak je niet altijd vrienden mee. Toch geeft het misschien meer het gevoel van leven.

Zelf kom ik ook uit een Katholiek nest. Niet fanatiek maar wel de hele riedel als doop, eerste communie, vormsel en biechten. Dat biechten is toch een perfecte vondst van de Katholieke kerk. Ook een grote weeffout van veel andere geloven. Een hele week rotzooien en op vrijdagmiddag: ‘Sorry God’. Het geeft toch wat meer ruimte voor wat speels gedrag wat bij die zure Calvinisten (omwille van bedreigingen zal ik andere geloven maar niet noemen) natuurlijk niet mogelijk is.

Ik zat dus ook bij ‘De Kerk’ maar na een uur werd ik al van het kerkkoor geschopt. Niet omdat ik een andere repertoire voor ogen had, maar omdat ik geen maat kan houden. Toch hoef ik niet rouwig te zijn dat ik dat kerkkoor heb moeten verlaten. De seksuele voorlichting die in de Katholieke kerk doorgaans direct volgt na een avondkoor kan je als kind maar het beste missen.

Ik ben niet gelovig en ben ook van mening dat de mens God heeft bedacht in plaats van andersom. De Kerk (welk merk dan ook) heeft in mijn ogen ook voor heel veel ellende gezorgd. Oorlogen, seksueel misbruik, onderdrukking van de vrouw en als ik er even voor ga zitten kom ik ruim over de maximale tekst die voor een column beschikbaar is. Ik gruwel van instituten als de kerk (welk merk dan ook) want het haalt het vermogen bij mensen weg om zelf verantwoording te nemen.

Toch heb ik een bepaalde fascinatie voor de Katholieke kerk en dat heeft alles met de wielersport te maken. Er is geen sport die zo aan de Katholieke kerk hangt als de wielersport. In eerdere columns heb ik daar al eens over geschreven, maar ook aardig om het boek van Martin Ros er eens bij te pakken. Overigens: de collectieve EPO-biecht past helemaal in de Katholieke traditie.

Gino Bartali was de belichaming van de ideale Katholieke wielrenner. Hij leefde vroom als een monnik en daar had hij één van z’n andere bijnamen aan te danken: ‘De Monnik’. Het vrome leven heeft wel resultaten gebracht. Uniek is het wapenfeit dat Bartali zowel vóór als ná de oorlog een overwinning in de Tour en in de Giro wist te behalen. Ook deed Gino het goed in de Italiaanse klassiekers.

Een zeer lange loopbaan en Bartali werd 85 jaar. Ruim twee keer zo oud als Coppi die op 40 jarige leeftijd aan malaria overleed. Aan die ziekte kon Coppi niet veel doen, maar een beetje een bende had hij wel van z’n leven gemaakt. Toch heeft Coppi door de jaren Bartali ver achter zich gelaten. Italië staat vol met monumenten van Coppi. Straatnamen, plaquettes en bij het minste of geringste komt er een jubileumboek uit. Bartali moet het toch met maar een enkel monumentje doen.

Moeten we dan allemaal maar leven als Coppi? Wellicht niet, maar heeft Bartali meer uit het leven gehaald dan Coppi? Coppi is nu een grotere held dan Bartali en als mens wil je toch wat achterlaten. Ik ben er van overtuigd dat Coppi de belangrijkste motivator voor Bartali is geweest om z’n carrière een aantal jaar te verlengen. Daarnaast moest Coppi als nieuwkomer door de aanwezigheid van Bartali extra z’n best doen om aan de top te komen. Zonder Coppi was er geen Bartali en andersom. Zonder zonde geen vroomheid.

Toch vraag ik me af welke wielrenner met de huidige kennis van de kerk nog de bijnaam ‘De Vrome’ wil krijgen… Aan de andere kant is de vraag op z’n plaats welke wielerfan met de recente inzichten in dopinggebruik een renner nog ‘De Vrome’ durft te noemen? Ook daar gaan de wielersport en de Katholiek kerk hand in hand. Zware tijden, beide stuurloos en veel intriges. Voor parochianen van de wielersport dus zware tijden. Waar gaat het heen? Wat moet je doen? Wat moet je laten?

Lastig, lastig, lastig… Toch een advies voor de komende maanden: neem een voorbeeld aan Bartali, maar leef als Coppi!

column gerard van dongen februari 2013 @ Italiaanse Racefietsen

Gerard van Dongen heeft in de jaren zeventig een beetje gekoerst. De tachtiger en negentiger jaren vulde hij met toerfietsen. De laatste jaren is Gerard vooral op zoek naar wielerromantiek. De fietsavonturen en andere hobby’s van Gerard kun je volgen op zijn blog. Meer columns van Gerard vind je op deze pagina.



6 reacties op “Column: De Vrome

  1. Mooi vergelijking tussen het geloof en de wielersport. Wat mij betreft zijn de meeste renners in het huidige peloton misschien niet vroom, maar zeker wel braaf te noemen. Er valt nauwelijks nog een onvertogen woord voor of na de finish over het gedrag van concurrenten (enkele sprinters daargelaten). Geen intriges, geen geroddel, geen complotten. Het moet braaf want de sponsor wil geen ophef. Dat was in de tijd van Raas, Post, Hinault en De Vlaeminck – om maar een paar meteen in het brein opspringende namen te noemen – wel anders… Het gedrag van Andy Schleck en Contador in de tour van een paar jaar terug is daar een mooi voorbeeld van. Respect tonen voor elkaar is prima, maar je moet niet overdrijven…

    PS: hoe was die wijn? Ook vroom of toch meer rebels? ;-)

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *